Tuesday, July 12, 2011

Die Seele



























Ο Ερνέστο Σάμπατο, σε κάποιο σημείο του Αββαδών
του Εξολοθρευτή, λέει πόσο θα προτιμούσε να κάνει κάτι
χρήσιμο - όπως το να διορθώσει μια βλάβη στο σπίτι ή να
φτιάξει ένα ποδήλατο αντί να γράψει.
Ξέρουμε από ομολογία του ίδιου ότι έκαψε πολλά γραπτά του
και χάρη στους κοντινούς του ανθρώπους, σώθηκε ότι
σώθηκε.Θεωρούσε πολλά απ΄τα κείμενα του αρρωστημένα
και γι' αυτό τα κατάστρεφε, πιστεύοντας ότι έτσι προστάτευε
τον ανύποπτο αναγνώστη προκειμένου να του φορτώσει
τις εμμονές και την παράνοιά του...
Πολλές φορές έχω ακούσει από συγγραφείς ότι αυτό που γράφουν
είναι αυτό που τους "πνίγει", το αδιέξοδο τους, ένα είδος ψυχικής
ασθένειας και έτσι - ομολογώντας το, σαν ένα είδος εξομολόγησης
υποτίθεται ότι απαλλάσονται από αυτό...
Και πού μεταφέρεται αυτό; Στον αναγνώστη.
Ειναι σωστό αυτό; Η γνώμη μου είναι όχι.
Μεταφέρεις ένα πρόβλημα σε κάποιον που πιθανά δεν
μπορεί να το διαπραγματευτεί. Τον αρρωσταίνεις κι αυτόν.
Και αν ακόμα θέλεις να προσφέρεις ανοσία από ένα 
δηλητήριο σε κάποιον πρέπει να ξέρεις την ποσότητα
που θα του δώσεις. Πρέπει να ξέρεις τι κάνεις...
Εστω, λέω εγώ, ότι η εξομολόγηση λειτουργεί για τον
καλλιτέχνη και τον ανακουφίζει από το πρόβλημα του,
πρέπει να μείνει ''κρυφή''. Ισως αυτός είναι ο λόγος
της μυστικότητας του ''μυστήριου'' αυτού, να ομολογείται
και να αποσιωπάται.
Πιστεύω, ότι περισσότερο απ' όλα, αυτό που κινδυνεύει
σήμερα είναι η ψυχή. Η αγριότητα και η βία των τελευταίων
δεκαετιών (και αναφέρομαι στά άτομα και όχι από τα συστήματα
εξουσίας και ελέγχου) έχουν γιγαντωθεί στο σημείο που 
βλέπουμε ότι η πιο ''προχωρημένη'' κοινωνία στο μέλλον,
η αμερικάνικη, έχει διαμορφώσει μια ασύστολη και αναίτια βία
με ομαδικές αυτοκτονίες, ομαδικούς φόνους σε σχολεία
και πάει λέγοντας ο κατάλογος αποδεικνύοντας το παραπάνω.
Οτι η ψυχή κινδυνεύει...
Ενα ''αστείο'' που συνήθιζα να λέω είναι ότι αν ήμουν
ο δικτάτορας αυτού του κόσμου θα υποχρέωνα τον κάθε 
πολίτη να σχεδιάζει κάτι κάθε μέρα. Ασχετα με αισθητική,
ταλέντο ή τεχνική, θα έπρεπε να σχεδιάσει ''κάτι'', όχι
μια μουτζούρα που γίνεται σε 6 δευτερόλεπτα, ούτε
απαραίτητα τα αετώματα του Παρθενώνα με σωστές
μετρήσεις. 
Αλλά ''κάτι''!.... Κάτι φτιαγμένο με το χέρι, κάτι που λόγω
υλικών, κινήσεων και προσπαθειών θα έκανε τον εγκέφαλο
του ατόμου να πάρει δυό τρείς διαφορετικές καινούριες
στροφές... Πιστέψτε με, αυτές οι στροφές κάνουν δουλειά.
Κάνουν το φως του ήλιου πιο γλυκό και τους γύρω ήχους
πιο φιλικούς στ΄αυτιά σας.Υπάρχει μια αντίδραση
σ΄αυτή την δράση σας.Κάτι σαν επιβράβευση, απόδραση
ή ακόμα και λύτρωση...

1 comment:

stratos said...

Γιώργο, το θέμα είναι πως μεταφέρεις αυτό το πρόβλημα.Αυτό άλλωστε είναι και η διαφορά του ψυχασθενούς από τον λογοτέχνη ! Ο Κάφκα, ας πούμε εκθέτει με μαεστρία το ιστορικό της νεύρωσής του, ο Ντοστογιέφσκι στον "ηλίθιο" προβάλλει τις δικές του ψυχωτικές εμπειρίες χωρίς να τρελαίνει κανένα από τους αναγνώστες.